Bieszczady. Niedźwiedzie
Mimo opadów śniegu i ujemnych temperatur niedźwiedzie w Bieszczadach jeszcze na początku stycznia były widywane w pobliżu domów i zabudowań. Dopiero ostatnie dni z silnym mrozem sprawiły, iż zwierzęta prawdopodobnie zapadły w zimową drzemkę. Nie oznacza to jednak pełnego snu zimowego, ponieważ niedźwiedzie brunatne nie przesypiają całej zimy.
Około 300 niedźwiedzi na Podkarpaciu
Z ostatnich szacunków leśników wynika, iż na obszarze Bieszczadów, Pogórza i Beskidu Niskiego, nadzorowanym przez Regionalną Dyrekcję Lasów Państwowych w Krośnie, może bytować około 300 niedźwiedzi. To największa populacja tych zwierząt w Polsce.
Znaczna część osobników prowadzi typowo leśny tryb życia, jednak około 30 niedźwiedzi regularnie pojawia się w pobliżu wsi, osiedli oraz gospodarstw domowych.
Zimowa drzemka zamiast głębokiego snu
Pierwsze opady śniegu i początkowe mrozy nie spowodowały, iż niedźwiedzie zapadły w gawrowanie. Jeszcze na początku stycznia obserwowano ich tropy w pobliżu zabudowań. Dopiero długotrwały mróz oraz gruba pokrywa śnieżna, sięgająca choćby jednego metra, sprzyjają dłuższej drzemce.
Nawet wtedy zwierzęta mogą się wybudzać, szczególnie podczas odwilży, co sprawia, iż ich obecność w terenie przez cały czas jest możliwa przez całą zimę.
Niedźwiedzie coraz mniej płochliwe wobec ludzi
Leśnicy zwracają uwagę na rosnący problem spadku naturalnej płochliwości niedźwiedzi wobec człowieka. Zwierzęta coraz częściej pojawiają się w pobliżu siedzib ludzkich, co zwiększa ryzyko sytuacji konfliktowych.
Zjawisko to dotyczy szczególnie osobników, które nauczyły się zdobywać łatwo dostępny pokarm w pobliżu domów, koszy na śmieci oraz miejsc uczęszczanych przez turystów.
Zespół ds. zapobiegania konfliktom z niedźwiedziami
W odpowiedzi na rosnące zagrożenie, w połowie ubiegłego roku w RDLP w Krośnie powołano Zespół Wsparcia Terenowego do spraw zapobiegania i prewencji sytuacji konfliktowych z udziałem niedźwiedzi brunatnych. W jego skład weszli doświadczeni leśnicy i eksperci zajmujący się reagowaniem na takie zdarzenia.
Celem zespołu jest ograniczenie kontaktu niedźwiedzi z ludźmi oraz utrzymanie zwierząt w naturalnym środowisku leśnym.
Okres ciszy w lasach i zmiany w gospodarce leśnej
Eksperci wskazują, iż najważniejszym czynnikiem sprzyjającym bezpieczeństwu jest zapewnienie niedźwiedziom spokoju. Jednym z rozważanych rozwiązań jest wprowadzenie okresowego zakazu wstępu do lasów na terenach gawrowania niedźwiedzi, czyli tzw. okresu ciszy.
Dodatkowo analizowana jest możliwość modyfikacji prowadzenia gospodarki leśnej w rejonach, gdzie występują te drapieżniki.
Likwidacja koszy na śmieci przy szlakach
Zespół zarekomendował również usunięcie koszy na śmieci z rejonów wiat turystycznych oraz wejść na szlaki w nadleśnictwach, gdzie bytują niedźwiedzie. Pozostawiane resztki jedzenia stanowią silny magnes dla zwierząt i przyzwyczajają je do obecności człowieka.
Apel do turystów i mieszkańców
Leśnicy apelują do mieszkańców oraz turystów o niezostawianie w lesie śmieci ani resztek pożywienia. Tego typu odpady są nie tylko szkodliwe dla niedźwiedzi, ale także zwiększają ryzyko ich pojawiania się w pobliżu ludzi.
Odpowiedzialne zachowanie w lesie ma najważniejsze znaczenie dla bezpieczeństwa zarówno ludzi, jak i dzikich zwierząt.
Niewiele groźnych zdarzeń z udziałem niedźwiedzi
Na terenach zarządzanych przez RDLP w Krośnie liczba niebezpiecznych sytuacji z udziałem niedźwiedzi pozostaje stosunkowo niewielka. Zdarzenia, które miały miejsce, wynikały głównie z przypadkowego zaskoczenia zwierzęcia lub z instynktownej obrony młodych.
Leśnicy podkreślają, iż zachowanie ostrożności i przestrzeganie zasad przebywania w lesie znacząco ogranicza ryzyko niebezpiecznych spotkań z niedźwiedziami.
