200-lecie Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Koninie

W piątek 24 kwietnia w Muzeum Okręgowym w Koninie odbył się wernisaż wystawy „Ludzie – Praca – Wiara. 200-lecie Parafii Ewangelicko-Augsburskiej w Koninie”.

W epoce przedrozbiorowej polska szlachta, zainteresowana pozyskiwaniem pracowitych i sprawnych poddanych, chętnie wspierała w swoich majątkach osadnictwo przybyszów z zagranicy. Wraz z przejściem regionu pod pruskie panowanie (1793 r.), jak również po zakończeniu wojen napoleońskich (1815 r.), ich obecność sukcesywnie rosła również na ziemi konińskiej. Najczęściej przybywali oni z Pomorza, Wielkiego Księstwa Poznańskiego, Saksonii i Śląska, przynosząc oprócz własnych doświadczeń, zwyczajów i umiejętności także wiarę swoich przodków. W pierwszych latach istnienia Królestwa Polskiego liczba ewangelików w Koninie i okolicy musiała być już na tyle duża, iż podjęli oni starania o powstanie własnej parafii, co nieuchronnie wiązało się z zabezpieczeniem środków na utrzymanie pastora i bieżące wydatki.

Za początek zabiegów o ustanowienie parafii należy uznać pismo z kwietnia 1818 r., kiedy to konińscy ewangelicy wystosowali do monarchy prośbę o zgodę na wybudowanie na Górze Zamkowej kościoła wraz z siedzibą dla pastora. Choć sprawa na kilka lat ugrzęzła w biurokratycznej machinie, powrócono do niej w czerwcu 1820 r., kiedy to wierni skierowali do władz miasta pismo z apelem o sprzedaż im drewnianego kościółka Świętego Ducha. Chyląca się ku upadkowi świątynia miała być przez nich użytkowana do czasu budowy drogi Konin–Koło, której przebieg wyznaczono przez teren, na którym stał kościółek. Kilka lat później, w październiku 1825 r., konińscy luteranie zakupili ogród szpitalny o powierzchni ówczesnych 290 prętów, który w przyszłości został przewidziany pod budowę planowanego kościoła. Sprowadzenie do miasta latem 1826 r. pastora Johanna Augusta Keglera nie zakończyło definitywnie batalii o erygowanie parafii, która nieoczekiwanie natrafiła na opór ze strony wspólnoty ewangelicko-reformowanej w Żychlinie, dotychczas opiekującej się okolicznymi luteranami. Upór i determinacja konińskich ewangelików ostatecznie przełamały wszelkie trudności, które zostały rozwiane przez reskrypty Komisji Rządowej Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w czerwcu 1827 r., finalnie powołujące parafię ewangelicko-augsburską w Koninie.

Warto się wybrać do muzealnego zamku i obejrzeć wystawę będącą opowieścią o wspólnocie, która przez dwa stulecia współtworzyła religijny, kulturowy i społeczny krajobraz naszego miasta. Organizatorzy chcą przybliżyć Państwu losy konińskiej parafii, tak silnie odzwierciedlającej burzliwą historię naszego regionu i kraju, w której okresy dynamicznego rozwoju przeplatały się z czasami prób – w postaci wojen, migracji, zmian granic i systemów politycznych. Istotnym wątkiem ekspozycji jest relacja między wspólnotą ewangelicką a szerszym kontekstem społecznym. Parafia współtworzyła tkankę miasta, uczestnicząc w jego rozwoju gospodarczym, edukacyjnym i kulturalnym. Była przestrzenią dialogu i współistnienia różnych tradycji, przypominając o wielokulturowym dziedzictwie Konina. Ekspozycja nie jest jednak jedynie chronologicznym zapisem wydarzeń. To zbudowana z dokumentów, fotografii oraz artefaktów opowieść o ludziach współtworzących dobrobyt i koloryt Konina. Obchodzone jubileuszowe 200-lecie nie jest wyłącznie spojrzeniem w przeszłość, ale także refleksją nad przyszłością, w której niesione przez parafię ewangelicko-augsburską w Koninie dziedzictwo jest przede wszystkim świadectwem trwałości głęboko wyznawanych wartości i wiary.

Źródło zdjęć: MBP w Koninie / Tekst: Muzeum Okręgowe w Koninie